Operacija proteze kolena je postupak pri kojem se oštećene, otrošene ili kalcifikovane površine zglobova kolena prekrivaju veštačkim površinama napravljenim od metala i specijalnog otpornog plastičnog materijala (polietilena). Ova hirurška intervencija se primenjuje kod pacijenata koji nisu imali koristi od neinvazivnih metoda kao što su lekovi, fizička terapija, korišćenje štapa ili injekcije u zglob. Osnovni cilj je ukloniti intenzivnu bol u kolenu, poboljšati mobilnost i vratiti kvalitetu života pacijenta.
✓Vrste proteza kolena
Totalna proteza kolena: Kompletan zamena svih hrskavičnih površina koje čine kolenski zglob (butne kosti, golenjače i čašice kolena) veštačkim delovima.
Delomična (Parcijalna / Pola) proteza kolena: U slučajevima kada je habanje ograničeno samo na jedno područje kolena, to je manja hirurška intervencija koja se primenjuje samo na oštećeno područje bez dodira zdravih delova.
✓Za koga je pogodno?
Za one sa naprednom artrozom kolena (osteoartritis). Za one kod kojih je integritet zgloba narušen nakon reumatoidnog artritisa ili ozbiljne traume. Za one koji pate od hronične bola u kolenu koji ne jenjava čak ni u mirovanju i koji ih budi iz sna. Za one koji iskušavaju toliko ogranničenu pokretljivost da ne mogu sami obaviti svakodnevne aktivnosti kao što su hodanje i penjanje stepenicama. Iako se obično biraju pacijenti između 60 i 80 godina, u slučajevima kada je to neophodno, može se primeniti i u mlađem uzrastu.
✓Kako se vrši hirurgija proteze kolena?
Operacija proteze kolena se vrši pod opštom ili spinalnom anestezijom i obično traje 45-90 minuta. Tokom hirurške intervencije, oštećena kost i hrskavica u kolenskom zglobu pažljivo se uklanjaju i na njihovo mesto se postavljaju veštački delovi zgloba. Ovi delovi su obično napravljeni od trajnih materijala kao što su legure metala i polietilen visoke gustine. Pravilno postavljanje proteze je od velikog značaja kako bi pacijent mogao da se kreće bez bola i normalno nakon operacije.
✓Robotska hirurgija proteze kolena
Pored uobičajenih rutinskih metoda protezne hirurgije koje se široko koriste, robotiska hirurgija se u novije vreme koristi i u ovoj oblasti. Robotska hirurgija pomaže u tome da se rezovi kosti izvrše u najpravilnijem položaju i da se proteza postavi na najprikladniji način. Ova metoda može ubrzati proces oporavka i smanjiti rizik od komplikacija. Operacija proteze kolena se vrši pod spinalnom ili opštom anestezijom i pacijenti se obično leče u bolnici 1-3 dana nakon operacije. Uspešnost operacije može u velikoj meri poboljšati kvalitet života pacijenta.
Operacija: Izvodi se pod opštom ili spinalnom (anestezijom pola tela) anestezijom. U poslednjih godina često se koriste i robotske hirurške metode koje omogućavaju postavljanje proteze pod idealnim uglom.
Boravak u bolnici: Pacijenti se obično zadržavaju u bolnici 2 do 3 noći nakon operacije.
Prvo ustajanje: Obično se vrši sledećeg dana nakon operacije, uz pomoć fizioterapeuta i sa podrškom hod-okvira (voker), omogućavajući pacijentu da nosi težinu.
Fizička terapija: Nakon operacije, redovno sprovođenje vežbi kod kuće ili programa fizičke terapije je od vitalnog značaja kako bi se postigla pokretljivost kolena i ojačali mišići.
Kako se izvodi operacija zamene kolena?
Tokom operacije zamene kolena, oštećene površine zgloba se hirurški uklanjaju i na njihovo mesto se ugrađuje veštačka proteza zgloba napravljena od metala i plastike. Operacija se obično izvodi pod opštom anestezijom ili spinalnom anestezijom i traje u proseku 45-90 minuta.
Kako izgleda proces oporavka posle operacije zamene kolena?
Prve nedelje posle operacije je fizikalana terapija veoma važna. Pacijenti obično počinju sa vežbama hoda isti dan operacije. Potpuni proces oporavka može trajati 6-8 nedelja, u zavisnosti od opšteg zdravstvenog stanja pacijenta i programa rehabilitacije posle operacije.
Koji su rizici operacije zamene kolena?
Kao i kod svakog hiruškog zahvata, i operacija zamene kolena ima određene rizike. Među njima mogu biti komplikacije kao što su infekcija, tromboza, labavost ili pomeranje proteze i oštećenje nerava. Međutim, ovi rizici su prilično mali kada se preduzmu odgovarajuće mere.
Koliko dugo traju bolovi posle operacije zamene kolena?
Bolovi koji se pojavljuju posle operacije mogu biti svedeni na minimum upotrebom analgetika i primenom hladnoće. Međutim, za potpuni oporavak može biti potrebno nekoliko meseci. Vaš lekар će vam preporučiti odgovarajuće analgetike i preporuke za rehabilitaciju za upravljanje bolom posle operacije.
Koliko dugo traju bolovi posle operacije zamene kolena?
Većina pacijenata može da se vrati na svakodnevne aktivnosti u roku od 6-8 nedelja posle operacije. Međutim, proces potpunog oporavka može trajati nekoliko meseci. Trebalo bi da se izbegavaju aktivnosti sa visokom energijom i teško dizanje.
